31 thg 1, 2015

Tô Hoài, cuộc phiêu lưu dài dài và một định hướng chắc chắn

đã đưa lên mạng ngày 05-10-2014, có bổ sung và sửa chữa


Lời dẫn – Một ví dụ về sức đề kháng của các nhà văn miền Bắc
 Trong bài  Nhân một cuộc hội thảo về văn học miền Nam 1954-75 viết ngày 19-12 -2014, khi nói về văn học Hà Nội sau 1945, tôi có viết:
 “Tôi không nói tất cả, tôi chỉ nói rằng vượt lên trên một số đông tầm thường và xu thời, vẫn có những cây bút miền Bắc tin ở sứ mệnh cầm bút của mình.
Ở những người này có rất nhiều mâu thuẫn, cũng có lúc họ đã chùn tay, đã đầu hàng, nhưng rồi tiếp sau đó, bên cạnh đó, lại vẫn giữ được cái phần lương tâm lương tri của một người viết văn chân chính.
Nỗ lực đó của họ còn được ghi lại trong các trang sách
”.

Đọc tiếp ...

29 thg 1, 2015

L. Aragon và những đau xót của một nhà thơ khi thay đổi niềm tin chính trị

Nói tới Eluard, thì ngay lập tức người ta phải nghĩ tới L.Aragon (1897-1982).
Trên trang blog ngày 1-1-2015, tôi đã nhắc tới nhà thơ một phần, nay sẽ nói tiếp về ông.
Trước hết xin giới thiệu một bài thơ của Aragon  thường trở lại trong đầu óc tôi, mỗi khi nghĩ về sự vận động tư tưởng của bản thân và  một số bạn bè văn nghệ trong những năm này.
Tiếp đó là một số  suy nghĩ có liên quan tới bài thơ.
Sau cùng là một bài viết ngắn về Aragon tôi đã viết từ 1997 .

Đọc tiếp ...

22 thg 1, 2015

Xã hội Đàng Ngoài thế kỷ XVII-XVIII , dưới con mắt một giáo sĩ phương Tây

 Ghi chép từ cuốn                
Lịch sử tự nhiên dân sự và chính trị xứ Đàng Ngoài
                                      Jerome  Richard  -- Paris 1778

Lời dẫn
    Trong cuốn Tư liệu văn hiến Thăng Long Hà Nội – Tuyển tập tư liệu phương Tây  NXB Hà Nội 2010, nhà sử học Nguyễn Thừa Hỷ cho biết trong việc cung cấp cho người đọc hiện đại những nét phác họa về Thăng Long Kẻ Chợ thời Nam Băc phân tranh, thì  Lịch sử tự nhiên dân sự và chính trị xứ Đàng Ngoài của giáo sĩ Jerome Richard thuộc loại tài liệu đáng chú ý nhất.

Đọc tiếp ...

19 thg 1, 2015

Tội lỗi dồn cả lên đầu những kẻ ưu tú

 Thế kỷ XVII – XVIII, là hai thế kỷ mà người phương Tây vốn len lỏi trên nhiều miền khác nhau của đất nước ta, cả Đàng Trong lẫn Đàng Ngoài, trong đó có một số đáng kể là các giáo sĩ. Năm 2010 nhân dịp ngàn năm Thăng Long một số các tài liệu  được công bố. Đối với một người không biết tiếng Pháp như tôi, đó đã là một kho sử liệu quý.
Nay lại có thêm cuốn Thư của các giáo sĩ thừa sai (Trung tâm nghiên cứu Quốc học và nxb Văn học 2013).
 Trong các lá thư  gửi về quê hương, những người viết -- vốn là những trí thức trong thời của mình -- cũng đã có những phân tích nhiều mặt về tình hình xã hội trên những miền đất mà họ đặt chân tới.

Đọc tiếp ...

18 thg 1, 2015

Một cách đinh nghĩa về sự trưởng thành của con người



Tôi thích thú với bài thơ sau đây của nhà thơ Ba Lan Wisława Szymborska (1923 - 2012) trước tiên  là bởi  nó nói tớí sự hạn chế của con người.
 Tuổi trẻ thường nghĩ mình có thể làm mọi thứ. Chỉ khi trưởng thành, người ta mới hiểu rằng mỗi con người  luôn luôn bất lực trong việc tổ chức cuộc sống của bản thân; luôn luôn có những việc cần làm mà bị bỏ lỡ; trong khi mải sống theo một cách này, người ta buộc phải từ bỏ những cách sống khác.

Đọc tiếp ...

1 thg 1, 2015

P.Eluard (1895-1952) và đời sống văn học Hà Nội trước 1975

Nhận xét về sự hình thành  lớp nhà thơ tiền chiến, Hoài Thanh viết  “mỗi nhà thơ Việt hình như mang nặng trên đầu năm bảy nhà thơ Pháp’. Đối với sự hình thành sáng tác nhà thơ sau 1945, nói hẹp hơn là với lớp nhà thơ chống Mỹ, tình hình có phần ngược lại.  Ảnh hưởng, từ những cái to lớn như văn hóa thơ, cho tới  những gợi ý sáng tác--- chỉ đến với họ từ nền thơ trong nước, từ các bậc đàn anh;  số có hiểu biết về thơ nước ngoài đến mức như một nguồn mạch, một tác động trực tiếp gần như không có.
Có điều nhìn lại nền thơ lúc ấy, người ta vẫn tìm thấy những dấu vết những tiếng dội của thời đại nó hiện ra thành những mảng những khối những tên tuổi những câu thơ giọng thơ mà người làm thơ tiếp nhận và có mặt trong suốt hành trình của họ.

Đọc tiếp ...